اپل بهطور رسمی با طرح جدید سازمان رقابت و بازارهای بریتانیا (CMA) مخالفت کرده است؛ طرحی که در صورت تصویب، توسعهدهندگان را قادر میکند کاربران را از داخل اپلیکیشن به روشهای پرداخت خارج از اپ استور هدایت کنند. اپل معتقد است این پیشنهاد فراتر از افزایش رقابت است و عملاً به قیمتگذاری مستقیم کسبوکار این شرکت منجر خواهد شد.
ماجرا چیست؟
CMA که سال گذشته اپل و گوگل را بهعنوان شرکتهای دارای «وضعیت راهبردی در بازار» (Strategic Market Status) معرفی کرد، اکنون میخواهد محدودیتهای فعلی مربوط به پرداختهای خارج از اپ استور را کاهش دهد.
طبق این پیشنهاد:
- توسعهدهندگان میتوانند کاربران را به وبسایت یا سیستم پرداخت اختصاصی خود هدایت کنند.
- اپل همچنان میتواند بابت این نوع پرداختها کارمزدی دریافت کند.
- اما این کارمزد باید «منصفانه و معقول» باشد و از کمیسیون فعلی اپ استور کمتر باشد تا بخشی از صرفهجویی به کاربران یا توسعهدهندگان برسد.
پاسخ اپل
اپل در پاسخ رسمی خود اعلام کرده است که این پیشنهاد صرفاً درباره رقابت نیست، بلکه به CMA اجازه میدهد نحوه قیمتگذاری خدمات اپل را تعیین کند.
این شرکت میگوید:
- مقررات پیشنهادی نقش بسیار گستردهای به نهاد ناظر میدهد.
- امکان دریافت کمیسیون برای برخی خدمات اپل محدود میشود.
- چنین قوانینی میتواند انگیزه سرمایهگذاری و نوآوری را کاهش دهد.
اپل همچنین اعلام کرده که اپ استور در سال 2025 بیش از 46.5 میلیارد پوند فروش و تراکنش در بریتانیا ایجاد کرده و سهم کمیسیون اپل کمتر از 3.5 درصد از این رقم بوده است. به گفته این شرکت، هیچ تضمینی وجود ندارد که تغییر مدل پرداخت باعث کاهش قیمت برای مصرفکنندگان شود.
CMA چه میگوید؟
سازمان رقابت بریتانیا با برداشت اپل موافق نیست و تأکید کرده هدفش تعیین قیمت نیست؛ بلکه فقط میخواهد چارچوبی ایجاد کند تا کارمزدهای دریافتشده «منصفانه و معقول» باشند.
به گفته CMA، اگر کارمزدها کاهش پیدا کنند، انتظار میرود توسعهدهندگان این صرفهجویی را یا به شکل قیمت پایینتر به کاربران منتقل کنند یا آن را صرف توسعه و نوآوری کنند.
بخشی از موج جهانی فشار بر اپ استور
بریتانیا تنها کشوری نیست که قوانین اپ استور را بررسی میکند. طی دو سال گذشته، اتحادیه اروپا، آمریکا، ژاپن و چند بازار دیگر نیز اپل را وادار کردهاند محدودیتهای بیشتری را در زمینه پرداختهای خارج از اپ استور و رقابت با فروشگاه نرمافزاری خود کاهش دهد.
اختلاف اپل و CMA میتواند یکی از مهمترین پروندههای ضدانحصار سال 2026 باشد. اگر پیشنهاد CMA تصویب شود، توسعهدهندگان بریتانیایی آزادی بیشتری برای استفاده از سیستمهای پرداخت مستقل خواهند داشت؛ اما اپل معتقد است چنین تصمیمی میتواند مدل اقتصادی اپ استور و سرمایهگذاریهای آینده این شرکت را تحت تأثیر قرار دهد. نتیجه نهایی این پرونده احتمالاً بر سیاستهای اپ استور در سایر کشورها نیز اثرگذار خواهد بود.
